Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał 23 kwietnia 2026 r. długo oczekiwany wyrok w sprawie C-744/24 dotyczącej stosowania sankcji kredytu darmowego (SKD). Orzeczenie może mieć istotne znaczenie dla tysięcy kredytobiorców w Polsce, którzy kwestionują prawidłowość zawartych umów kredytów konsumenckich.
Sprawa trafiła do TSUE w związku z licznymi sporami dotyczącymi obowiązków informacyjnych banków, przejrzystości umów oraz sposobu wyliczania kosztów kredytu. Wątpliwości sądów krajowych dotyczyły m.in. tego, czy bank może naliczać odsetki od kosztów, które zostały doliczone do zadłużenia, ale nie zostały faktycznie przekazane konsumentowi.
Trybunał wskazał, że całkowita kwota kredytu obejmuje wyłącznie środki rzeczywiście udostępnione kredytobiorcy. Oznacza to, że do kwoty tej nie powinny być zaliczane koszty kredytu, takie jak prowizje czy inne opłaty, które jedynie zwiększają wysokość zobowiązania, ale nie stanowią pieniędzy faktycznie wypłaconych klientowi.
Wyrok TSUE wzmacnia ochronę konsumentów
Stanowisko Trybunału ma duże znaczenie dla praktyki stosowania sankcji kredytu darmowego. Jeżeli bank naruszył obowiązki informacyjne wynikające z przepisów o kredycie konsumenckim, konsument może uzyskać prawo do spłaty wyłącznie kapitału, bez obowiązku ponoszenia odsetek oraz części dodatkowych kosztów. Wyrok odnosi się do jednej z najczęściej podnoszonych przez kredytobiorców kwestii, tzw. kredytowania kosztów. Chodzi o sytuacje, w których prowizja lub inne opłaty są doliczane do kwoty finansowania, a następnie bank nalicza od nich odsetki. TSUE podkreślił, że takie mechanizmy nie mogą prowadzić do obejścia zasad ochrony konsumenta.
Co wyrok oznacza dla kredytobiorców?
Orzeczenie może wpłynąć na wiele postępowań prowadzonych obecnie przed polskimi sądami, tj. ujednolicenie linii orzeczniczej. Wzmocni ono pozycję konsumentów w sporach z bankami. Szczególnie istotne mogą być umowy, w których koszty dodatkowe zostały objęte finansowaniem, a następnie oprocentowane tak samo jak faktycznie wypłacony kapitał.
Każda umowa wymaga jednak indywidualnej analizy – samo wystąpienie dodatkowych kosztów nie przesądza automatycznie o możliwości zastosowania sankcji kredytu darmowego. Dlatego koniecznie skonsultuj sprawę z nami.